Në një rrjet kanalizimi gravitacional, uji lëviz vetëm falë pjerrësisë. Kjo e bën projektimin një ushtrim ekuilibri: shumë pak pjerrësi dhe rrjeti mbushet e mbetet, shumë pjerrësi dhe thellësia e gërmimit rritet aq sa kostoja del jashtë kontrollit.
Prurja nuk është konsumi i ujit
Nisja është popullsia e shërbyer dhe norma e konsumit, por prurja e llogaritur duhet të marrë koeficientin e pikut — sepse rrjeti duhet të përballojë orën më të ngarkuar, jo mesataren ditore. Mbi këtë shtohet infiltrimi, uji nëntokësor që hyn nga bashkimet dhe pusetat. Në rrjete të vjetra infiltrimi mund të jetë pjesë e konsiderueshme e prurjes reale.
Dy kufij që tërheqin në drejtime të kundërta
Kufiri i sipërm është mbushja: tubi nuk projektohet plot, por deri në një raport të caktuar, që të ketë ajrim dhe rezervë. Kufiri i poshtëm është shpejtësia minimale e vetëpastrimit, zakonisht rreth 0.6 m/s, nën të cilën ngurtësitë depozitohen dhe tubi bllokohet me kohë. Prandaj zgjedhja e një diametri më të madh “për siguri” shpesh e përkeqëson situatën: prurja e njëjtë në seksion më të madh jep shpejtësi më të vogël.
Pusetat dhe thellësia
Pusetat nuk janë vetëm pika aksesi; ato janë vendet ku ndryshon drejtimi, pjerrësia ose diametri. Thellësia duhet të mbulojë lidhjet nga pronat dhe të mbrojë tubin nga ngarkesat, por çdo metër shtesë rrit ndjeshëm koston e gërmimit dhe të mbështetjes së dheut.
Si ndihmon AlbGIS
- Rrjeti i Kanalizimeve — modelim mbi hartë me akumulim prurjesh sipas popullsisë, mbushje e shpejtësi me Manning dhe sugjerim diametrash.
- Rrjeti i Kombinuar — kur i njëjti kolektor mbart edhe ujërat e zeza edhe shiun.
- Gropat Septike — për zonat pa rrjet, përmasim sipas EN 12566.