Стабилност на косини и потпорни ѕидови: кога земјата не се држи сама

Планинските патишта на Албанија го покажуваат проблемот секоја зима: косина што стоела со години се придвижува по неколку дена дожд. Свлечиштето изгледа ненадејно, но речиси никогаш не е. Тоа е резултат на рамнотежа што отсекогаш била кревка и што водата ја наруши.

Што мери факторот на сигурност

Анализата на стабилност ги споредува силите што ја држат земјената маса со оние што ја туркаат да се лизне. Односот меѓу нив е факторот на сигурност. Вредност под еден значи движење; вредност малку над еден значи дека секоја мала промена — долг дожд, ископ во подножјето на косината — е доволна да се премине границата. Затоа проектирањето не цели само да го надмине еден, туку да остави резерва.

Водата е одлучувачкиот фактор

Порастот на нивото на подземната вода го намалува ефективниот притисок меѓу зрната, а со тоа и отпорноста на смолкнување. Затоа повеќето свлечишта се случуваат по периоди со врнежи. Следствено, дренажата — дренови, отвори за одводнување, горни канали — често е најефикасната и најевтината мерка. Добро пресметан ѕид без дренажа функционира како брана и ја зголемува токму силата што требало да ја задржи.

Кога ѕид, а кога косина

Ако просторот дозволува, ублажувањето на наклонот е најтрајното и најекономичното решение. Потпорниот ѕид влегува кога просторот недостасува или кога разликата во котите е голема. Во тој случај мора да се проверат четири работи заедно: лизгањето, превртувањето, носивоста на почвата под основата и цврстината на самиот бетонски пресек.

Како помага AlbGIS

• Стабилност на косини — фактор на сигурност со упростениот метод на Bishop и методот на Fellenius, со автоматско барање на критичната кружница и анализа на осетливост.
• Потпорен ѕид — верификација со методот на Rankine за конзолни, T, L и гравитациони ѕидови, со дијаграми на притисок.
• Носивост на почвата — проверка според Terzaghi за темелот на ѕидот, со фактор на сигурност.